Χριστόφορος A. Κατσάμπας
1893–1984

Χριστόφορος A. Κατσάμπας

Γενικός διευθυντής και συνιδρυτής της Πειραϊκής-Πατραϊκής

Κλωστοϋφαντουργία Στερεά Ελλάδα Manager / Στέλεχος Ιδρυτής
Μαζί με τον Σταμούλη Στράτο αποτέλεσαν ένα εκπληκτικό επιχειρηματικό δίδυμο: συνεργάτες για σχεδόν μισό αιώνα, δημιουργοί ενός από τα κορυφαία εμπορικά brands της Ελλάδας και στυλοβάτες της πάλαι ποτέ ένδοξης ελληνικής κλωστοϋφαντουργίας.

Ο βιομήχανος Χριστόφορος Κατσάμπας γεννήθηκε στη Νερομάνα Αιτωλοακαρνανίας το 1893. Μετά τις εγκύκλιες σπουδές του φοίτησε στην Εμπορική Σχολή Πατρών. Ξεκίνησε την επαγγελματική του δράση ως λογιστής στην επιχείρηση υφασμάτων του Β. Μαραγκόπουλου. Εκεί ήταν ο τόπος συνάντησης και γνωριμίας με τον Σταμούλη Θ. Στράτο (1891-1963). Οι Κατσάμπας και Στράτος συνδέθηκαν με στενή φιλία και χάραξαν κοινή επιχειρηματική πορεία, συνιστώντας το κορυφαίο ίσως επιχειρηματικό δίδυμο της εποχής τους, που μεσουράνησε επί πολλές δεκαετίες. Σε πρώτη φάση συνεταιρίσθηκαν με τους Α. Ζαφειρόπουλο και Τ. Εμμανουήλ, ιδρύοντας το 1919 την ομόρρυθμη Πατραϊκή Εμποροβιομηχανική Εταιρεία, η οποία επικεντρώθηκε αρχικά στην καλτσοποιία, στη βαφή και την πώληση νημάτων και από το 1923 στην ταπητουργία. Η Πατραϊκή Εμποροβιομηχανική μετατράπηκε σε ανώνυμη εταιρεία το 1924, δημιούργησε κλωστήριο το 1926 και υφαντουργική μονάδα το 1928. Κατά τη διάρκεια της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης η εταιρεία βρέθηκε στο φάσμα της πτώχευσης, αλλά με επέμβαση της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος (ΕΤΕ) διεσώθη μέσω της συγχώνευσής της, το 1932, με την Α.Ε. Πειραϊκών Επιχειρήσεων, η οποία διέθετε δύο εργοστάσια σε Καλλιθέα και Πειραιά.

Από αυτήν τη συγχώνευση προέκυψε η Πειραϊκή-Πατραϊκή Βιομηχανία Βάμβακος, μια υπερβιομηχανία υπό τον έλεγχο της ΕΤΕ, με γενικό διευθυντή τον Κατσάμπα. Η δεύτερη εποχή ανάπτυξης του διδύμου Κατσάμπα-Στράτου ξεκίνησε το 1950, όταν ανεγέρθηκε νέο εργοστάσιο στο Μεγάλο Πεύκο, η πρώτη μονάδα που ιδρύθηκε στην Ελλάδα μετά τον πόλεμο. Το 1954 η εταιρεία αριθμούσε ήδη τέσσερις βιομηχανικές μονάδες· εκείνη την εποχή ανακοίνωσε την ανέγερση νέου εργοστασίου στην Πάτρα, ενώ την ίδια περίοδο στη διοίκησή της άρχισαν να εισέρχονται οι εκπρόσωποι της δεύτερης γενιάς, τα παιδιά των ιδρυτών. Κατά τις δεκαετίες 1960-1970 οι Κατσάμπας και Στράτος ισχυροποιήθηκαν περαιτέρω στον κλάδο μέσω συγχωνεύσεων με άλλες κλωστοϋφαντουργίες (Μουταλάσκη, Γαβριήλ κ.ά.), ενώ προχώρησαν σε αποκέντρωση των δραστηριοτήτων τους, σε εκτεταμένες επενδύσεις, σε εκσυγχρονισμό των παραγωγικών μονάδων και σε έντονη εξαγωγική δραστηριότητα. Αρχές της δεκαετίας του 1980, όταν ξεκίνησε η καθοδική πορεία της εταιρείας, που οδήγησε εν τέλει στο κλείσιμό της, η Πειραϊκή-Πατραϊκή διέθετε εννέα εργοστάσια και απασχολούσε περισσότερους από 7.000 εργαζόμενους!

Ο Κατσάμπας δεν υπήρξε μόνο ο ηγέτης μιας σπουδαίας ελληνικής κλωστοϋφαντουργίας, αλλά και θεσμικός παράγοντας του κλάδου, καθώς διετέλεσε πρόεδρος του Ελληνογερμανικού Εμπορικού Επιμελητηρίου, της Ένωσης Βιομηχάνων Βαμβακουργών Ελλάδος, της Ένωσης Εξαγωγέων Βιομηχανικών Προϊόντων, του Οργανισμού Βάμβακος και άλλων επιχειρηματικών/θεσμικών οργανώσεων. Διετέλεσε πρόεδρος του ΣΕΒ την κρίσιμη περίοδο 1945-1948 και εκ νέου το 1950-1952, ενώ το 1963 ανακηρύχθηκε επίτιμος ισόβιος πρόεδρός του. Ανέπτυξε επίσης πλούσια κοινωφελή δράση, ιδρύοντας διδακτήριο, οικοτροφεία και ίδρυμα για τα παιδιά των ορεινών περιοχών της Ευρυτανίας. Πέθανε το 1984, περίπου δύο δεκαετίες μετά τον συνεργάτη του Στράτο, ο οποίος είχε φύγει το 1963. Ο Σταμούλης Στράτος διετέλεσε πρόεδρος της Σιβιτανιδείου Σχολής Τεχνών και Επαγγελμάτων και της Σχολής Κλωστικής, Υφαντικής και Πλεκτικής. Τα παιδιά του Χριστόφορος, Θεόδωρος, Ιάσων και Φαίδων συνέχισαν το έργο του στην Πειραϊκή-Πατραϊκή· μάλιστα ο Χριστόφορος Στράτος (1924-1982) στράφηκε από τις αρχές της δεκαετίας του 1960 στην πολιτική, την οποία υπηρέτησε και μεταπολιτευτικά, διαδοχικά ως υπουργός Εσωτερικών (1974), Δημοσίων Έργων (1974-1977) και πάλι Εσωτερικών (1977-1980) στις κυβερνήσεις Κωνσταντίνου Καραμανλή.

Κύρια επιτεύγματα

  • Συνίδρυσε το 1919 την Πατραϊκή Εμποροβιομηχανική Εταιρεία μαζί με τον Σταμούλη Στράτο
  • Διετέλεσε γενικός διευθυντής της Πειραϊκής-Πατραϊκής, που έφτασε τα εννέα εργοστάσια και πάνω από 7.000 εργαζομένους
  • Διετέλεσε πρόεδρος του ΣΕΒ (1945-1948 και 1950-1952) και επίτιμος ισόβιος πρόεδρός του από το 1963
  • Πρόεδρος πολλών θεσμικών οργανώσεων του κλάδου (Ελληνογερμανικό Επιμελητήριο, Ένωση Βιομηχάνων Βαμβακουργών, Οργανισμός Βάμβακος)
  • Ανέπτυξε κοινωφελή δράση ιδρύοντας διδακτήριο, οικοτροφεία και ίδρυμα για τα παιδιά της ορεινής Ευρυτανίας